Aktuelno

Mara Đorđević Malagurska književnica i političarka

0 0
Read Time:2 Minute, 52 Second

Prva i najznačajnija književnica kod Bunjevaca, Mara Đorđević Malagurska, jedna je od sedam žena koje su glasale na Velikoj narodnoj skupštini u Novom Sadu 25. novembra 1918. godine. Bila je humanitarka, političarka i jedna od žena koje su gradile put na temelju principa rodne ravnopravnosti. Živela je u Subotici, od 1894. do 1971. godine.

Svoja rodoljubiva osećanja, posle Velikog rata, izrazila je šivenjem crveno-plavo-belih trobojki kojima je dočekana srpska vojska, i aktivno se uključuje u politički život grada. Književnica, etnografkinja, istaknuta kulturna radnica u prvim decenijama dvadesetog veka pripadala je malobrojnim, energičnim ženama koje vode aktivan život. Nije imala dece, pa je i kasnije, u periodu  između dva rata je bila veoma aktivna.

Mara Đorđević Malagurska bila je pobožna

Bila je pobožna i nikada se nije odrekla navike da nedeljom ide u crkvu. Nakon Drugog svetskog rata familijama Đorđević i Malagurski oduzeta su imanja, i tada se Mara povukla iz javnog života zajedno, sa svojim mužem Dragoslavom Đorđevićem.

Porodica Malagurski.

Svoje radove Mara je počela da objavljuje u listu Neven 1912.godine. Imala je tada 18 godina i pisala je pod pseudonimom Nevenka. Svoju prvu novelu “Grgo Dorancija” objavila je u “Književnom severu” 1925. godine. Počev od 1925. godine objavljivala je u: “Vardaru”, “Zemljodilskom kalendaru”, “Književnom severu”, “Misli”, “Glasniku jugoslovenskog profesorskog društva”, “Bunjevačkim novinama” i “Bunjevačkom kalendaru”. Napisala je dramu “Manda Vojnićeva” i knjižice o bunjevačkim narodnim nošnjama i običajima.

Bunjevačka nošnja nosila se na kraljevom dvoru

 “Bunjevka o Bunjevcima”, naslov je knjige koju je Đorđevićeva objavila 1941. godine.
Učestvovala je u osnivanju Bunjevačke prosvetne  matice 1927.godine i kao njena prva predsednica priređivala izložbe, pozorišne predstave i drugo. Međutim, legat bunjevačkom narodu, ali i svima drugima koji vole književnost, nisu samo pripovetke koje je pisala, nego i dela. Zahvaljući Mari Đorđević na kraljevom dvoru se nosila bunjevačka nošnja, tačnije kraljica Marija Karađorđević je dobila na poklon starodnevni bunjevački kostim i obukla ga je na Velikoj sveslovenskoj zabavi Kola srpskih sestara, koja je bila priređena u Beogradu 1934.godine.

Novinar Joso Šokčić, u svojoj knjizi „Subotica pre i posle osobođenja“ izdatoj 1934.godine osvrnuo se na dobre odnose koje je stvarala Mara Malagurski Đorđević sa tadašnjim dvorom. Naime, on u svojoj knjizi navodi da je:

Njezino Veličanstvo Kraljica Marija primila na audijenciju u Dvoru dve Subotičanke: g-đu Maru Đorđević-Malagurski i Mandu dra V. Sudarevića. Tom prilikom, Mara Đorđević je poklonila Kraljici album vojvođanskih narodnih nošnji. Kraljica je pažljivo pregledala lep album i čitav sat je razgovarala sa Bunjevkama. Na kraju audijencije Bunjevke su tražile dozvolu od kraljice da joj poklone bunjevačku narodnu nošnju“, navodi Joso Šokčić u svojoj knjizi.

Dela Mare Đorđević posle rata nisu ponovo štampana, ali je 2012. Bunjevačka matica iz Subotice štampala “Vitu Đaninu” i druge pripovetke iz bunjevačkog života. Mara se bavila i prevodilačkim radom i zapaženi su joj prevodi Oskara Vajlda. Primljena je u Udruženje književnika 1956.godine. Za pripovetku “Vita Đanina” dobila je nagradu SANU-a, na konkursu Cvijete Zuzorić 1928. godine. Odlikovana je Ordenom Svetog Save V stepena, Belog orla V stepena, ruskog Crvenog krsta u Parizu i Krsta ruskih ratnih invalida.

Projekat se realizuje uz podršku Grada Subotice.

Projekat „Info kultura“ se realizuje uz podršku grada Subotica – Sekreterijata za kulturu. Za sadržaj priloga i članaka odgovornost isključivo snosi Udruženje građana „Malin“ i redakcija portala “Ecofeminizam”. Stavovi koji su u tekstu ne odražavaju nužno stavove lokalne samouprave Subotica.

About Post Author

Sandra Iršević

Borkinja za zdravu životnu sredinu, ljudska prava, rodnu ravnopravnost. Feminizam shvatam kao borbu za ostvaranje osnovnih ljudskih prava muškaraca i žena i u skladu sa time se i ponašam.
Happy
Happy
0 %
Sad
Sad
0 %
Excited
Excited
0 %
Sleepy
Sleepy
0 %
Angry
Angry
0 %
Surprise
Surprise
0 %
Komentari su isključeni na Mara Đorđević Malagurska književnica i političarka