Aktivizam i humanost kod Subotičanki

Za borbu za prava žena u Srbiji veliki značaj ima iskustvo žena iz multietničkih opština i gradova koji su bili pod Austro-Ugarskom i svoja znanja prenele u 19.veku južno od Save i Dunava. Velika narodna skupština Srba, Bunjevaca i ostalih Slovena u Banatu, Bačkoj i Baranji održana je  u Novom Sadu 25. novembra 1918. godine, koja je proglasila prisjedinjenje Banata, Bačke  i Baranje Kraljevini SHS. Kao što smo u ranijim tekstovima naveli, tada je u radu Skupštine učestvovalo sedam žena delegata o kojima se i danas veoma malo zna.

By PANONIAN – Sopstveno delo, CC0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=22549118

 

Subotičanke koje su učestvovale u dočekivanju oslobodilačke srpske vojske bile su uglavnom članice različitih naprednih i humanitarnih ženskih društava.

U svojoj knjizi „Subotica pre i posle oslobođenja“ , Joso Šokčić navodi da srpske oslobodioce na Željezničkoj stanici u Subotici, kao i u prostorijama Narodnog odbora dočekale su u velikom broju gospođe i gospođice, među kojima su bile i Olga Stankovićka, Mara, Pavka, Manda Malagurski, Anastazija Manojlović i mnoge druge.

O životu Olge Stanković i Anastazije Manojlović se veoma malo zna. Bile su aktivne članice u Dobrotvorne zadruge Srpkinja u Subotici i odmah po dolasku srpske vojske u Suboticu 13.novembra 1918.godine bile su angažovane u pomaganju i lečenju vojnika, zajedno sa Bunjevkama Mandom Sudarević i Katicom Prčić.

Anastazija Manojlović bila je supruga Dušana Manojlovića, koji je propasao poznatoj porodici Manojlović  u Subotici. Jedna od najlepših zdanja u centru Subotice, Palata Manojlović zaveštana je pravoslavnoj crkvenoj opštini, koja je prostorije izdala  današnjoj Bunjevačkoj matici.

Anastazija Manojlović jedna od sedam žena delegata 25.11.1918.godine.

Učestvovale u organizovanju mnogobrojnih dobrotvornih priredbi, pa čak i izbora za mis Subotice. Bile su angažovane i u radu Narodne kuhinje humanog dela „Dobro delo“, od Dobrotvorne zadruge Srpkinja koje su delile ručak sirotinji.

Tekst je  nastao  u okviru projekta “Žene koje su bile  ispred svoj vremena“,  koji je realizovan uz podršku Ministarstva za kulturu i informisanje. Za sadržaj priloga odgovornost isključivo snosi Udruženje građana „Malin“ i redakcija portala “Ecofeminizam”.Stavovi koji su u tekstu ne odražavaju nužno stavove Ministarstva za kulturu i informisanje.